Terug naar homepage

Navigatiesoftware.

Niet dat ik er aandelen in heb of zo ;-), maar middels dit software pakket zie ik kans mijn twee hobbies (computeren en zeilen) met elkaar te combineren. Graag meld ik u in het volgende hoe je met een computer, een stel (ingescande) kaarten, een GPS en het navigatieprogramma Fugawi op zee kunt varen zonder te verdwalen!

Wat heb je nodig?

Zoals hierboven al is aangegeven: een computer (liefst één met kleurenscherm natuurlijk, omdat (zee)kaarten nou één keer gebruik maken van kleuren), een stel ingescande kaarten, een GPS en een navigatieprogramma (behalve Fugawi zijn er nog wel meer van dit soort programma's!). We lopen de lijst even door:

• computer: het hangt natuurlijk van de omvang van je schip af (en van de hoeveelheid beschikbare electrische stroom) of je een complete PC kunt installeren, of alleen maar een laptop. Ikzelf kan gebruik maken van een mij (door de baas) verstrekte laptop met kleurenscherm.
  Als je een laptop hebt die op 9 of 12 volt gelijkstroom draait, kun je het ding vrijwel onmiddellijk (bij 9 volt moet er natuurlijk een klein potmetertje tussen!) op de 12 volts boordaccu aansluiten. Als je echter een laptop hebt die het gelijkrichten en transformeren inwendig regelt, of als je op je (motor)boot een complete PC wilt neerzetten, zul je voor 220V wisselstroom moeten zorgen. Dat kan een behoorlijk probleem zijn! Natuurlijk niet als je genoeg ruimte (en geld!) hebt voor een generator. Je start het ding en je hebt 220. Maar je bent dan wel een dikke 2000 gulden armer geworden! ;-(
  Als je dat niet kunt of wilt, zul je met een omvormer moeten werken. Dat is een apparaat, dat van 12V gelijkstroom 220V wisselstroom maakt. Ook die apparaten zijn niet goedkoop. Ik heb er tenminste een dikke 100 gulden voor betaald. Aan de andere kant wel veel minder dan je voor een generator kwijt bent. Het ding heeft de omvang van een flinke sigarendoos en kan dus makkelijk weggeborgen worden. Alleen heeft hij zijn beperkingen: je kunt er natuurlijk geen haardroogföhn op laten draaien! Dan schakelt het apparaat zichzelf spontaan uit ... Daarover gesproken: koop er in elk geval één, die zichzelf ook uitschakelt als hij te heet wordt! Mijn eerste exemplaar gaf alleen een geluidssignaal om de te hoge temperatuur te melden. En dat hoorde ik natuurlijk niet. Einde omvormer! ;-(
  Moraal van het electriciteitsverhaal: gebruik zoveel mogelijk 'stroom van de wal'!!
• GPS: staat voor Global Positioning System, oftwel een apparaat (bestaande uit een kastje met een LCD display en een antenne) dat in staat is de signalen van navigatiesatellieten te ontvangen en te decoderen. Je krijgt dan je huidige positie op aarde in lengte en breedte op een schermpje te zien. De prijzen varieren tussen enkele honderden en vele duizenden guldens. De allergoedkoopste hebben geen buitenantenne. Dat zijn de zg. 'handheld' apparaten. Ze zijn lekker goedkoop, maar je kunt er ook niet zoveel mee. Je kunt er b.v. geen computer aan hangen. En je kunt hem ook alleen maar buiten (in de regen en de kou!) gebruiken. De (ingebouwde) antenne heeft nu eenmaal een vrije hemel boven zich nodig! ;-)
  De iets duurdere apparaten (rond de duizend gulden) hebben wel zo'n externe antenne. Je monteert die (b.v.) op de achterpreekstoel. Hoeft niet hoog in de lucht. Als hij maar een vrije hemel boven zich heeft. Via een coaxkabel wordt het signaal van de antenne doorgevoerd naar de GPS. De display kun je dus binnen monteren. B.v. boven de kaartentafel. Bovendien hebben deze apparaten een NMEA-0183 uitgang. Hebben ze nog een dergelijke ingang ook, dan strekt dat tot aanbeveling. Via die poorten kan er namelijk met de computer (en met andere apparaten!) gecommuniceerd worden.
  De fabrikanten schermen met allerlei mogelijke extra's. Tot en met insteekkaarten waarop hele zeegebieden zijn weergegeven. Met alle tonnen en lichten. Zeer indrukwekkend. En ook zeer duur. En bovendien vrijwel waardeloos vergeleken bij de mogelijkheden die je hebt als je navigeert via je laptop of PC! De displays van zelfs de duurste GPS apparaten zijn namelijk de kwaliteit van het gemiddelde digitale horloge nauwelijks ontstegen. ;-(( Kijkt u hier maar eens naar! Ik weet niet hoe het u vergaat, maar ik word daar behoorlijk bedroefd van.
• Navigatiesoftware: bij verschillende GPS systemen worden programma's geleverd voor de PC. Het staat niet bij voorbaat vast, dat die ook de naam 'navigatiesoftware' verdienen. Vaak is het alleen een pakketje programma's dat het invoeren van waypoints in de GPS moet vereenvoudigen. Via een (door de fabrikant te leveren!) kabeltje kunt u de gegevens dan van de PC overhevelen naar de GPS. Dat is dus nauwelijks een verbetering vergeleken bij de enkele GPS. Alhoewel, het invoeren van waypoints gaat via het toetsenbord van een computer natuurlijk aanzienlijk eenvoudiger dan via de petieterige knopjes van de gemiddelde GPS!
  Maar navigatiesoftware is meer dan dat. Dat is programmatuur, waarbij kaarten kunnen worden ingelezen en geplot, en waaraan bovendien de invoer van een GPS gekoppeld kan worden. Het is verstandig om van tevoren na te gaan welke grafische formaten dat door het programma ondersteund wordt. Fugawi levert een programma, dat in staat is verschillende grafische formaten in te lezen. Bovendien kunnen de ingelezen kaarten in het programma 'gecalibreerd' worden. D.w.z. je moet van drie punten op de kaart de exacte locatie aangeven en Fugawi berekent dan alle overige punten.
• Ingescande kaarten: bij verschillende navigatiesoftware pakketten worden electronische kaartbestanden geleverd. Peperduur. Per bestand kan dat tot honderden guldens oplopen. Weliswaar (mag je aannemen) zijn die electronische kaarten uiterst nauwkeurig, maar tegelijk zijn ze niet bij te werken of aan te passen. En voor elke update (zeekaarten veranderen elk jaar!) moet er weer fors in de buidel getast worden.
  Beter is het dan ook om zelf kaarten in te scannen. Want dat kan. Met een gewone A4 flatbed scanner. En een (goed) scanprogramma, zoals b.v. Corel Draw. In dat programma moet wel de mogelijkheid aanwezig zijn om images heel nauwkeurig 'aan elkaar te plakken'. De te volgen techniek bestaat namelijk in het bij gedeelten inscannen van de zeekaart, het copieren van die delen naar het klembord en het daarna electronisch weer 'aan elkaar plakken' van de ingescande gedeelten! Of liever: het per deel inplakken van de kaart in een nieuwe lege totaalfile. Soms moet je daarbij delen van een kaart 'ondersteboven' inscannen. De klep van de scanner zit nu eenmaal aan een kant vast! Het programma moet dan in staat zijn het ingescande kaartdeel 180 graden te draaien. Met de pijltoetsen kunt u daarna de exacte plek opzoeken waar het kaartdeel moet komen. En tenslotte kunt u de in te plakken kaart met de rest van de achtergrond laten 'samensmelten'. Het resultaat is heel redelijk en (veel belangrijker!) zeer bruikbaar! Als u wilt zien hoe dat er in de praktijk uit ziet, moet u even op deze link klikken. Denkt u er wel om, dat het downloaden van deze GIF file met een 28K8 modem ongeveer 460 seconden duurt?

Hoe ga je te werk?

Eerst natuurlijk vaststellen welke GPS en welk navigatieprogramma u wilt gebruiken. Helaas is de standaardisering niet zover voortgeschreden dat alle apparaten en alle programma's foutloos aan elkaar te koppelen zijn. Integendeel! Waarschijnlijk is de beste weg: beginnen bij de keus van het programma. Bij de leverancier daarvan kunt u nagaan welke GPS merken en modellen hij ondersteunt. Controleer ook of de kabeltjes die u nodig hebt voor de verbinding van de verschillende apparaten standaard bijgeleverd worden of apart (duur!) moeten worden bijbesteld. Mogelijk ook is er een tekening voorhanden om zelf een verbindingskabeltje te maken. Zo dient dit kabeltje voor de verbinding tussen de computer een Garmin GPS:

De montage van de externe antenne zou niet ingewikkeld moeten zijn. Op mijn zeilboot heb ik hem aangebracht op een aparte stang, waarop ook de marifoon antenne is bevestigd. De doorvoer van de antennedraad door het dek kan enigszins ingewikkeld zijn. Daarvoor zijn aparte (ook weer behoorlijk dure!) kabeldoorvoeren te koop. Kijk eens bij de doe-het-zelf shop naar plastic varianten voor in de huizenbouw. Misschien kun je die gebruiken. Zijn in elk geval een stuk goedkoper.

Voor de rest wijst zich de weg vanzelf. Je bevestigt de antennestekker (een coax draaistekkertje) aan de GPS, regelt de voedingskabel (het liefst met een eigen zekering rechtstreeks op de accu! Zo blijft de GPS ook in geval van kortsluiting in het boordnet zo lang mogelijk draaien!), en stopt de RS232 stekker in de COM poort van de laptop. Als de GPS het doet, zou je bij het opstarten van Fugawi de melding moeten krijgen, dat hij een GPS signaal heeft opgevangen en zou Fugawi de bij die positie horende kaart moeten inladen. Natuurlijk moet je die kaart wel ingescand en gecalibreerd in de directory 'maps' hebben staan. Op de kaart verschijnt dan een bootje precies op de correcte plek. Ga varen, en je zult zien, dat het bootje (na verloop van tijd) gaat meebewegen! Hightech navigatie voor (naar verhouding) weinig geld!!

Goede vaart!

Terug naar homepage